NVRG-congres 2026: Tussen Chaos & Connectie: systemisch werken in de weerbarstige praktijk
Het NVRG-congres 2026, met het thema 'Tussen Chaos & Connectie', benadrukte de cruciale rol van systemisch werken in onze huidige, complexe samenleving. Door niet alleen naar het individu te kijken, maar juist naar de verbindingen tussen gezin, school en zorg, ontstaat er meer rust, veerkracht en effectieve ondersteuning voor jongeren.
Op 13 maart 2026 kwam een diverse groep professionals samen om te praten over een onderwerp dat ons allemaal raakt: de toenemende druk op onze systemen. Of het nu gaat om de wachtlijsten in de jeugdzorg, de werkdruk in het onderwijs of de onrust binnen gezinnen, de roep om een andere aanpak is luider dan ooit. Tijdens het congres werd pijnlijk duidelijk dat de oude structuren minder houvast bieden dan we zouden willen. De 'chaos' uit de titel van het congres is voor velen een dagelijkse realiteit. Maar in die chaos ligt ook de kiem voor nieuwe 'connectie'.
Met elkaar door de pubertijd was aanwezig met een inspirerende posterpresentatie. Als landelijke beweging, gevoed door de NVRG, de Vrije Universiteit Amsterdam, OudersInc. en AT-scholen, willen we bijdragen aan hoe we deze systemische visie vertalen naar de praktijk van alledag. Onze aanpak richt zich op het normaliseren van de puberteit en het versterken van de driehoek tussen ouders, school en gemeente. Het was hartverwarmend om te zien hoeveel weerklank onze visie vond bij de aanwezige systeemtherapeuten, beleidsmakers en onderwijsprofessionals.
Wat was de essentie van het NVRG-congres 2026?
De kern van het congres draaide om het vinden van balans in een wereld die voortdurend in beweging is. Systemen in de zorg, het gezin en de bredere maatschappij lijken hun vertrouwde grip te verliezen. Sprekers deelden inzichten over hoe we, ondanks de weerbarstige praktijk, toch de verbinding kunnen herstellen. Het gaat hierbij niet om snelle oplossingen, maar om het begrijpen van de context waarin gedrag ontstaat.
Voor scholen en gemeenten is dit een essentieel inzicht. Wanneer een leerling uitvalt of wanneer er spanningen zijn in een wijk, is de neiging vaak om direct naar een individuele diagnose of een geïsoleerd probleem te kijken. Het congres leerde ons opnieuw dat we de blik moeten verruimen. De puberteit is bij uitstek een fase waarin systemen verschuiven. Het is een periode van loslaten en opnieuw verbinden, niet alleen voor de jongere, maar voor het hele netwerk eromheen. Onze film illustreert prachtig hoe deze dynamiek werkt in het dagelijks leven.
Hoe gaan we om met de groeiende druk op de jeugdzorg?
De druk op de zorg neemt toe en de casuïstiek wordt complexer. Op het congres werd gesproken over de noodzaak om 'stroomopwaarts' te werken. Dit betekent dat we niet moeten wachten tot een situatie escaleert tot een zorgvraag, maar dat we aan de voorkant moeten investeren in preventie en normalisering. Dit is precies waar de beweging Met elkaar door de pubertijd op inzet.
Door ouders en scholen beter toe te rusten, voorkomen we dat normale ontwikkelingsfases worden geproblematiseerd. De resultaten van deze aanpak zijn hoopgevend:
- Minder escalaties binnen de schoolomgeving.
- Een significante daling in het aantal doorverwijzingen naar de specialistische jeugdzorg.
- Meer zelfvertrouwen en veerkracht bij ouders.
- Een merkbare afname van de werkdruk voor docenten en zorgcoördinatoren.
- Betere onderlinge samenwerking tussen onderwijs en lokale zorgteams.
Gemeenten die investeren in deze systemische basis, zien dat de druk op hun budgetten en wachtlijsten op de lange termijn afneemt. Het gaat om het creëren van een 'houdend' milieu waarin jongeren veilig kunnen experimenteren en groeien.
De vier pijlers van systemische verandering op school
Om de chaos te transformeren naar connectie, werkt onze beweging met vier bewezen pijlers. Deze pijlers zorgen voor een integrale aanpak die zowel de online wereld als de fysieke ontmoeting beslaat. We geloven dat echte verandering pas optreedt als alle betrokkenen dezelfde taal spreken en elkaar weten te vinden in tijden van onrust.
- Het Ouders Inc. Hybride Platform : Een toegankelijke online omgeving met cursussen en modules die ouders direct praktische handvatten bieden.
- Workshops op scholen : Fysieke bijeenkomsten waar verdieping en ontmoeting centraal staan, zodat ouders en professionals van elkaar kunnen leren.
- Opleiding van professionals : Trainingen gericht op het kijken naar jongeren in hun volledige context, gebaseerd op de laatste wetenschappelijke inzichten.
- Systemische consultatie : Systeemtherapeuten die direct op scholen ondersteunen bij complexe casuïstiek, waardoor zorgteams effectiever kunnen handelen.
Waarom is 'Met elkaar door de pubertijd' juist nu nodig?
We leven in een tijd waarin de verbondenheid soms lijkt af te brokkelen. Sociale media, prestatiedruk en maatschappelijke onzekerheid maken de puberteit uitdagender dan ooit. Scholen worden vaak gezien als de plek waar alle maatschappelijke problemen opgelost moeten worden, maar zij kunnen dit niet alleen. Er is een brug nodig tussen de leefwereld van de puber, de thuissituatie en de school.
Onze aanwezigheid op het NVRG-congres 2026 onderstreepte dat onze aanpak naadloos aansluit bij de behoefte aan systemisch werken in de praktijk. Door de pubertijd te herpositioneren als een gezamenlijke uitdaging in plaats van een individueel probleem, halen we de angel uit veel conflicten. We bieden rust en samenhang op plekken waar voorheen chaos heerste. Voor meer informatie hierover kunt u kijken bij onze veelgestelde vragen .
Wetenschappelijke onderbouwing en systeemdenken
Wat onze beweging uniek maakt, is de sterke koppeling tussen theorie en praktijk. De samenwerking met de Vrije Universiteit Amsterdam zorgt ervoor dat alles wat we doen gestoeld is op actuele wetenschappelijke kennis. Systeemdenken is geen abstract concept, maar een praktische tool om patronen te herkennen en te doorbreken. Tijdens het congres werd bevestigd dat deze onderbouwing essentieel is voor het winnen van vertrouwen bij zowel gemeenten als onderwijsinstellingen.
Wanneer we spreken over 'systemisch werken in de weerbarstige praktijk', hebben we het over het durven stilstaan bij wat er werkelijk gebeurt in de interactie. Waarom reageert een ouder defensief? Waarom loopt een docent vast bij een specifieke leerling? Door deze vragen systemisch te benaderen, openen we deuren die voorheen gesloten bleven. Het gaat om het versterken van de 'pedagogische coalitie' rondom de jongere.
Wat kunnen gemeenten leren van de hybride aanpak?
Gemeenten staan voor de uitdaging om hun jeugdbeleid effectiever en efficiënter in te richten. De hybride aanpak van Met elkaar door de pubertijd biedt hiervoor een schaalbare oplossing. Door een combinatie van online tools en lokale expertise kunnen we een groot bereik realiseren zonder de persoonlijke verbinding te verliezen. Dit is cruciaal voor het creëren van een dekkend netwerk van ondersteuning in de wijk.
De eerste resultaten tonen aan dat de investering in onze methodiek zich dubbel en dwars terugbetaalt. Niet alleen in euro's door minder doorverwijzingen, maar vooral in het welzijn van de burgers. Een veerkrachtige ouder en een rustige school vormen de basis voor een gezonde generatie. We nodigen gemeenten dan ook van harte uit om een online afspraak te maken om de mogelijkheden voor implementatie te bespreken.
Conclusie: Samen bouwen aan rust en veerkracht
Het NVRG-congres 2026 was een krachtig signaal dat de tijd rijp is voor een systemische revolutie in de zorg en het onderwijs. De verschuiving van chaos naar connectie vraagt om moed, samenwerking en een lange adem. Met elkaar door de pubertijd staat klaar om scholen en gemeenten hierin te ondersteunen, met een aanpak die werkt, verbindt en normaliseert.
De belangrijkste lessen van vandaag:
- Systemisch werken biedt het nodige houvast in een complexe, veranderende maatschappij.
- Preventie door normalisering vermindert de druk op de specialistische jeugdzorg aanzienlijk.
- De verbinding tussen ouders en scholen is de sleutel tot succesvolle ontwikkeling van jongeren.
- Een hybride aanpak combineert het gemak van online leren met de kracht van fysieke ontmoeting.
- Wetenschappelijke onderbouwing is noodzakelijk voor een duurzame en effectieve implementatie.
